Zorgbehoeftig maar nog niet zorgafhankelijk

Kritische ideeën over een rust- en verzorgingsinstelling.

Mijn ervaring in kortverblijf in Dijlehof heeft mij helaas duidelijk gemaakt dat de rust- en verzorgingstehuizen nog niet klaar zijn om hun taken ook in de eenentwintigste eeuw op te nemen. Zij zijn nog altijd te exclusief gericht op hoogbejaarde (ze spreken zelf altijd van vijfentachtigplussers) bewoners die zeer veel zorg nodig hebben en laten een groeiende groep potentiële bewoners in de kou staan. Ten eerste groeit de groep van de vijfenzestigplussers die wel zorgbehoevend zijn maar daarom nog niet zorgafhankelijk. Hetzelfde geldt ook voor de chronisch zieken, zoals bijvoorbeeld Parkinsonpatiënten. Ook deze groep zal helaas nog groeien.

Ook al is het gedeeltelijk terecht, toch vind ik dat de verantwoordelijken zich te gemakkelijk verschuilen achter een tekortschietend beleid en zo hun eigen verantwoordelijkheid ontlopen. Ze hebben inderdaad gelijk als ze stellen dat er, zeker als het gaat over de verzorging van chronisch zieken, hiaten zijn in de verzorgingsinfrastructuur, maar dat ontslaat hen niet van de taak ervoor te zorgen dat al hun bewoners zich thuis voelen en daarin schieten ze duidelijk tekort. Ik voel me thuis in Leuven want hier kan ik doen wat ik graag doe en ontmoet ik de mensen die ik graag zie, maar ik voel me niet thuis in Dijlehof omdat ik hier niet au serieux genomen word. Ik voel me echt gefrustreerd en tot nu toe wordt er te weinig gedaan om die frustraties weg te nemen.

De eerste reden van frustraties zit hem in de activiteiten die worden aangeboden. Die zijn – wat normaal is – vooral gericht op de hoogbejaarde weinig actieve bewonersgroep. De andere bewoners blijven daarbij wel te veel in de kou staan en suggesties voor andere activiteiten worden veel te weinig serieus genomen en worden veel te vaak genegeerd op basis van flauwe argumenten die in de eerste plaats eigen onwil verbergen. Geef nieuwe ideeën ten minste een kans en beslis niet te gemakkelijk in plaats van de bewoners (“onze mensen kunnen of willen dat niet.”) Jullie bewoners kunnen vaak meer dan jullie willen toegeven. Door ideeën van bewoners een kans te geven, groeit de betrokkenheid van de bewoner bij je activiteiten en bij de situatie van zijn medebewoners. Dit is een uitgelezen kans om hem meer thuis te laten voelen. Hen negeren creëert alleen frustraties.

Ook in het dagelijkse leven voel ik me af en toe gefrustreerd vooral als bezorgdheid overhelt naar betutteling. Ik begrijp dat men ’s avonds en ’s nachts even polst of alles in orde is maar drie verpleegsters op een kwartier vind ik een beetje overdreven. Maar vooral tijdens de maaltijden voel ik me regelmatig behandeld als een klein kind. Ik heb soms de indruk dat het personeel het eten voor jou zou willen knabbelen als ze zouden kunnen. Ik begrijp dat sommige bewoners meer hulp nodig hebben maar als zelfstandig mens doe ik wat ik zelf kan liever zelf. In vele gevallen gaat betutteling zelfs ten koste van efficiëntie. Als je de bewoners laat doen wat ze zelf kunnen en alleen helpt als het gevraagd wordt, komt er tijd vrij om te helpen waar het echt moet.

Ik erger mij ook regelmatig aan de manier waarop hier met afspraken omgegaan wordt en de bijhorende wachttijden die dat meebrengt. Ik heb de indruk dat men er hier vanuit gaat dat je als bewoner niets anders te doen heeft dan te wachten op de volgende afspraak. Bovendien heeft men niet vaak de neiging zich te verontschuldigen alsof zij alleen het druk hebben en bewoners alle tijd hebben. Dat is vaak zo maar niet altijd. Zich houden aan afspraken heeft volgens mij niets met kenmerken van bewoners te maken. Goede afspraken maken altijd goede vrienden. Zo toon je ten minste dat je ook respect hebt voor bewoners die geen tijd op overschot hebben.

Maar veruit het meest erger ik me aan de manier waarop hier gereageerd wordt op mondigheid. Wie hier zijn ongenoegen durft te uiten wordt blijkbaar gezien als een “gevaar voor de groep” en eerder dan de oorzaak van het conflict te zoeken in de eigen organisatie, wordt de oorzaak gezocht bij de persoonlijkheid van de klagende bewoner en wordt deze behandeld als een medisch probleem.

Daarbij wordt zelfs een loopje genomen met patiëntenrechten en met de privacy van de bewoner. Van therapeutische vrijheid en vertrouwelijkheid van het medisch dossier heeft men hier blijkbaar nog niet gehoord. En blijkbaar is voor Dijlehof de familie belangrijker dan de bewoner. Waarom wordt anders achter de rug van de bewoner de mening van de familie gevraagd zonder eerst de bewoner zelf te raadplegen?

De manier waarop hier met conflicten omgegaan wordt, doet me eerder aan de middeleeuwen denken dan aan de eenentwintigste eeuw. In de middeleeuwen werd je ook eerst veroordeeld en werd nadien wel onderzocht of de veroordeling terecht was. En is het anderzijds niet normaal dat in een conflict alle betrokken partijen gehoord worden. Ik ben wel degelijk gestraft zonder dat ik wist waarom. Ik heb pas uitleg gekregen toen ik er achteraf zelf naar vroeg en toen werd ik plots een probleem.

Sorry, dames en heren verantwoordelijken van het Dijlehof, maar ik kan me niet thuis voelen in een huis waarin je gestraft wordt omdat je je mond durft opendoen en waar vage groepsbelangen primeren op een eerlijke behandeling van alle bewoners, ook als die niet tot jullie geprefereerde standaardpubliek behoren. Als jullie echt willen dat ook ik me in Dijlehof thuis voel, dan zal er toch iets moeten veranderen.

Vooreerst hoop ik dat jullie eindelijk willen toegeven dat ik oneerlijk behandeld ben en ik hoop vooral dat ik of andere patiënten in de toekomst wel eerlijk behandeld worden. Dat betekent in de eerste plaats eerst onderzoeken en dan ingrijpen. Natuurlijk moeten alle betrokkenen in een conflict gehoord worden en heeft iedereen recht op wederwoord. Patiëntenrechten, en dus ook vertrouwelijkheid van het medisch dossier en therapeutische vrijheid gelden ook in rust- en verzorgingstehuizen. Ik begrijp dat jullie graag goede relaties onderhouden met de families maar in essentie primeren de wensen van de bewoner zelf. Volgens mij hebben jullie het recht niet om buiten de wil van de bewoner om de familie erbij te betrekken (tenzij in geval van wilsonbekwaamheid maar daar was in mijn geval zeker geen sprake van.) Deze principes zijn in mijn geval duidelijk geschaad en ik vraag hier nog eens uitdrukkelijk dat Dijlehof dit eindelijk eens toegeeft.

Ik zou willen eindigen met een oproep aan Dijlehof en andere rust- en verzorgingsinstellingen. Steek je niet weg achter de overheid. Neem nu al je verantwoordelijkheid en hou nu al rekening met alle bewoners: oud en minder oud, actief en minder actief, zorgafhankelijk en zorgbehoevend, tijdelijk en permanent. Luister niet alleen naar je bewoners, maar doe ook iets aan hun terechte wensen. Je houden aan afspraken en minder betuttelen kost geen geld.

Voor een oneerlijke behandeling zijn er geen excuses.

2 Reacties op “Zorgbehoeftig maar nog niet zorgafhankelijk

  1. Beste Wim, ik begrijp zeer goed je frustratie, een dergelijk scenario zou me ook in de pen doen steigeren.Toch kan ik, ook uit eigen ervaring, bevestigen dat men niet in alle RVT’s een dergelijke aanpak hanteert. Na mijn ongeluk kreeg ik ook de kans om als kortverblijver het reilen en zeilen binnen het RVT Dunecluse – Koksijde, mee te maken. Zoals diverse andere RVT’s boden ze kortverblijf aan.-en ik belandde daar, de enige keuze die ik had,maar blijkbaar de goeie..
    Een eerste probleem was een bed vinden…Als Oostendenaar uiteindelijk naar Koksijde na enkele extra dagen in het ziekenhuis… want in alle RVT’s van de kust en alle RVT’s in alle stopplaatsen van de trein van de steden/dorpen tussen Brussel en Knokke, Blankenberge, Oostende en De Panne, was er dan één bed vrij. Uiteindelijk dan: in DUNECLUSE.
    Een eerste vriendelijke opmerking was : Mevrouw beseft toch dat ze in een RVT terechtkomt? tot 3x toe moest ik dat beamen…OK, men zou proberen mijn herstelverlof zo goed mogelijk te organiseren , maar dat oudjes de normale populatie was, daar moest ik toch rekening met houden.
    Men zocht me in de afdeling voor oudjes die minst zorgbehoevend waren een plaatsje aan tafel, niet bij de jongste, maar de meest actieve oudjes (tussen 86 en 94 jaar!) : Daar was oa. een cyberoma( 94 j) bij,die meer van FB kende dan ik, en een cultuurminnende dame,.Attent van hen toch?.
    Ik kreeg mijn nachtplunje uitzonderlijk door de nachtploeg aan ipv voor 6u in de namiddag, als ik wou,-stelde men voor,- want veel/vroeg slapen deed ik niet.
    En ongelooflijk maar waar,men organiseerde op zaterdagavond een uitstap naar de dansvoorstelling van Parkinsons in het cc van Koksijde, waar ik normaal zou flyeren.(Onderweg naar de voorstelling hiervan te Oostende was ik aangereden) Samen met mijn moderne tafelgenoten en de ergo gingen we erheen! (Ik had er cyberoma van verteld en zij had de bal aan het rollen gebracht).
    Een luxeverblijf en behandeling, daar ben ik me zeer goed bewust van !
    Ik vermoed nochtans dat beide instellingen met dezelfde middelen werken, dus wil hier meegeven: rvt-verantwoordelijken, wees creatief, luister naar je zorgbehoevenden, laat ze meedenken, dat verplicht je niet, maar kan inspirerend zijn!
    “Het kan vaak ook veel aangenamer…voor iedereen”..- en dit maakte het tot een positieve ervaring ipv frustratie.Feit blijft ook dat er te weinig aangepaste bedden voorzien zijn voor jong en/of chronisch zieken, en dat moet op het ‘to do’ lijstje van de overheid komen

    Liked by 1 persoon

  2. Bedankt Lut voor deze constructieve bijdrage. Je getuigenis bewijst dat het wel degelijk anders kan en dat de verantwoordelijken van de rusthuizen zich niet moeten verbergen achter het beleid (waar er inderdaad hiaten zijn maar daar gaan wij samen voor vechten).

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s