Corona

deze tekening geeft zeer goed in welke wereld wij door het Coronavirus terechtgekomen zijn: een wereld waarbij iedereen geïsoleerd op een eilandje leeft en alle contacten tussen deze eilandjes verloren zijn gegaan. Elke vorm van sociaal contact of gemeenschapsleven is onmogelijk geworden, want zogezegd gevaarlijk en levensbedreigend. Het sociale leven is volledig opgeofferd aan de fysieke veiligheid en aan het risico op besmetting.

Hoe draconischer de maatregelen, hoe moeilijker te begrijpen. We hebben hier duidelijk een informatieprobleem. We worden overstelpt met gegevens maar we krijgen te weinig informatie. Informatie verkleint per definitie de onzekerheid en de gegevens die we krijgen, verhogen de onzekerheid alleen maar. Hoe anders kunnen we het hamsteren en de andere paniekreacties bij de mensen verklaren?

Wat we krijgen is alleen een aantal maatregelen zonder uitleg. We horen niets of toch veel te weinig over het waarom. Er komt geen antwoord op de vraag wat men met deze maatregelen wil bereiken. Daardoor gaan mensen zelf antwoorden verzinnen. We worden ook overstelpt met abstracte cijfers die niet altijd gemakkelijk te interpreteren zijn. Zijn slachtoffers met Corona ook automatisch Coronaslachtoffers? Ik weet in ieder geval dat niet alle Parkinsonpatiënten sterven aan de ziekte van Parkinson.

Wat ze ons zeker zouden moeten zeggen, is dat het nulrisico niet bestaat. We kunnen alleen trachten het risico tot een aanvaardbaar niveau te reduceren zonder menselijk leven onmogelijk te maken. Een mens is meer dan alleen maar een lichaam. Een kwetsbare mens beschermen is meer dan alleen maar een lichaam beschermen. Tegenwoordig wordt er alleen gesproken over “medische” bescherming en veel te weinig over sociale, psychologische, en mentale bescherming. Men telt alleen de slachtoffers van corona zonder oog te hebben voor de slachtoffers van vereenzaming en verwaarlozing veroorzaakt door de draconische maatregelen.

We zouden ook moeten vertrouwen op de wetenschap maar de wetenschappers waarop we kunnen vertrouwen, komen opvallend uit één hoek: het zijn alle medici en ze hebben alleen oog voor de medische aspecten van de gezondheidszorg en veel minder voor het sociaal en psychisch welzijn. Bovendien spreken ze elkaar soms tegen: wat voor de ene niet ver genoeg gaat, gaat voor de andere soms te ver. Als klap op de vuurpijl spreken ze soms zichzelf tegen. Zo heb ik een specialist horen verklaren dat de isolatiemaatregelen (in Italië) veel te ver gaan en diezelfde specialist een week later horen zeggen dat zonder isolatiemaatregelen er doden zouden vallen.

Het probleem waarmee ook de wetenschappers zitten, in de onbekendheid van het virus en de ziekte. Waar komt het precies vandaan? Hoe besmettelijk is het precies? Hoe verspreidt het zich?… Zolang er op deze en andere wetenschappelijke vragen geen antwoord is, gaat de wetenschap er vanuit dat we op het ergste moeten voorbereid zijn, wat in feite een conservatieve reflex is en dit ten koste van de sociale bescherming.

We kunnen alleen hopen dat er tegen een volgende pandemie voldoende lessen getrokken.

In de eerste plaats hoop ik dat de wetenschap tegen dan begrepen heeft dat een mens meer is dan een lichaam en dat ze ook oog hebben voor sociale en psychische aspecten. Ik hoop ook dat dan ook andere specialisten buiten de geneeskunde, sociologen en psychologen bijvoorbeeld, in de discussies betrokken worden.

Wij hebben tegen dan zeker ook nood aan verantwoordelijke politici. Een verantwoordelijke politicus is een politicus die durft te zeggen dat het nulrisico niet bestaat, een politicus die beslissingen durft te nemen, die beslissingen durft uit te leggen, en achter die beslissingen blijft staan ook als ze eens minder goed uit draaien. Dat is zeker niet de politicus die bij elke tegenslag klaarstaat om te zeggen dat het niet zijn fout is. Dat is de politicus die echt aan het algemeen belang denkt en niet in de eerste plaats aan het aantal stemmen bij de volgende verkiezingen. Maar in de eerste plaats zijn het politici die wij verkiezen.

Ik hoop dan ook dat we allemaal lessen trekken uit deze pandemie: dat we allemaal beseffen dat het nulrisico niet bestaat, dat veiligheid steeds een afweging is van kansen en risico’s en ik hoop dat we daar meer rekening houden bij het beoordelen van politici.

Afsluiten doe ik met een randbemerking. Al bij al is het nog een geluk dat ook wij, westerlingen, getroffen worden door het Coronavirus. Nu staat het op de politieke agenda en wordt er gezocht naar oplossingen. Dat zou veel minder zeker zijn als het virus alleen mensen in het Zuiden zou treffen. Denken we maar aan Ebola.

3 gedachtes over “Corona

  1. Twee bronnen die mijn argumenten bevestigen:
    1. het feit dat wetenschappers zelf elkaar tegenspreken: de volledig andere aanpak in Nederland en Engeland. Ik spreek me niet uit over wie gelijk heeft.
    2. Voor het belang van psychologie (en sociologie): een artikel in the Lancet over de invloed van quarantaine op de psychologie van de mens.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s